Syrop klonowy – czy jest zdrowy, na co pomaga, właściwości i zastosowanie

Syrop klonowy nazywany jest „płynnym złotem Ameryki”. Ta słodki dodatek do potraw zawiera wiele cennych dla organizmu składników i minerałów. Czy syrop klonowy jest zdrowy i czym różni się od zwykłego cukru? Sprawdź, z czego powstaje, jakie ma właściwości oraz do czego najlepiej go używać w kuchni.

Co to jest syrop klonowy i z czego powstaje?

Syrop klonowy to naturalny słodzik pozyskiwany z soku drzew klonowych, głównie klonu cukrowego. Powstaje poprzez odparowanie wody z zebranego soku, dzięki czemu uzyskuje charakterystyczną gęstą konsystencję i słodki smak. Syrop klonowy pochodzi z Ameryki (tereny dzisiejszej Kanady).

Z czego robi się syrop klonowy?

W Kanadzie syrop klonowy produkowany jest z soku wszystkich gatunków klonu:

• cukrowego,
• czarnego,
• czerwonego,
• srebrzystego.

Naturalny syrop klonowy,to odparowany sok z klonu. Pozyskiwany jest późną zimą lub wczesną wiosną, gdy w nocy są temp. minusowe, a w dzień zaczyna być ciepło (temp. jest powyżej zera). W tym czasie drzewa wytwarzają więcej skrobi, która przekształcana jest w soku na sacharozę (dlatego jest on taki słodki).

Jak powstaje syrop klonowy (krok po kroku)

Drzewa, z których pozyskuje się sok, mają min. 40 lat. Z jednego drzewa pobiera się tylko tyle soku, aby proces był dla niego jak najmniej inwazyjny. Dzięki temu z jednego drzewa można pozyskiwać sok przez wiele lat. Do produkcji 1 litra syropu potrzebne jest około 40 litrów soku.

Aby zebrać sok z drzew klonu, należy w nim wywiercić dziurę, w którą wkładany jest kranik z podłożonym pod niego wiaderkiem lub z ciągiem rur (na zmechanizowanych plantacjach). Pobieranie soku nie powoduje żadnego uszczerbku dla drzewa, ponieważ syrop jest zbierany tylko raz w roku. Otwory po kranikach szybko zarastają. Aby nie obciążać klonu co roku, dziury na kraniki wiercone są w innych miejscach pnia drzewa.

Sok klonowy składa się z 98% wody i 2% cukru, gotowy syrop klonowy składa się z 33% wody oraz 67% cukru. Cały proces wytwarzania syropu klonowego przeprowadzany jest w specjalnych “cukrowniach”, w których syrop jest podgrzewany w parowniku do momentu otrzymania pożądanej gęstości i koloru. Zanim syrop zostanie przelany do butelek, jest najpierw przefiltrowywany przez gazę.

Klasyfikacja syropu klonowego

Syrop klonowy jest klasyfikowany wg koloru oraz terminu zbierania soku. W 2015 roku USDA usystematyzowała rodzaje syropu klonowego:

• typ A złoty- syrop o złotej barwie i jest bardzo lekki;
• tyb A bursztynowy- syrop o barwie bursztynowej, ma klasyczny smak;
• typ A ciemny- ma bardzo intensywny smak.

Czy syrop klonowy jest zdrowy?

Syrop klonowy jest naturalnym słodzikiem, który oprócz cukru zawiera także niewielkie ilości składników mineralnych i przeciwutleniaczy. Może być lepszą alternatywą dla białego cukru, jednak nadal powinien być spożywany z umiarem.

Właściwości zdrowotne syropu klonowego

Syrop klonowy zawiera naturalne związki bioaktywne oraz składniki mineralne, które mogą wspierać organizm. Warto jednak pamiętać, że jego działanie ma charakter wspomagający, a nie leczniczy.

• Zawiera przeciwutleniacze (polifenole) – w syropie klonowym zidentyfikowano kilkadziesiąt związków o działaniu antyoksydacyjnym. Pomagają one ograniczać stres oksydacyjny i wspierać organizm w walce ze stanami zapalnymi. Ciemniejsze syropy zazwyczaj zawierają więcej tych związków.
• Może wspierać kontrolę poziomu cukru we krwi – obecne w nim polifenole mogą wpływać na metabolizm glukozy, jednak nadal jest to produkt bogaty w cukry, dlatego osoby z zaburzeniami glikemii powinny zachować ostrożność.
• Dostarcza składników mineralnych – m.in. manganu (ważnego dla metabolizmu i produkcji energii), cynku (wspierającego odporność) oraz potasu i wapnia.
• Może być łagodniejszy dla układu trawiennego niż biały cukier – jako mniej przetworzony produkt bywa lepiej tolerowany, choć nie oznacza to, że można go spożywać bez ograniczeń.
• Stanowi szybkie źródło energii – dzięki zawartości naturalnych cukrów może być wykorzystywany np. przed wysiłkiem fizycznym.
• Zawiera niewielkie ilości witamin z grupy B – które wspierają funkcjonowanie układu nerwowego i metabolizm.

Warto pamiętać: mimo dodatkowych składników odżywczych syrop klonowy nadal składa się głównie z cukru.

Na co pomaga syrop klonowy?

Syrop klonowy może wspierać organizm dzięki obecności antyoksydantów i minerałów, jednak nie jest produktem leczniczym. Najczęściej traktowany jest jako zdrowsza alternatywa dla cukru w diecie.

Czy syrop klonowy jest zdrowszy od cukru?

Syrop klonowy jest mniej przetworzony i zawiera więcej składników odżywczych niż biały cukier, dlatego może być lepszym wyborem w codziennej diecie. Nie oznacza to jednak, że jest „zdrowy” w dużych ilościach – nadal dostarcza dużo cukru i kalorii.

Syrop klonowy – wartości odżywcze, kcal i indeks glikemiczny

Wartość energetyczna syropu to 270 kcal w 100g produktu. Syrop klonowy składa się głównie z cukru 67 g w 100g. Produkt ten zawiera niewielkie ilości białka 0,04 g w 100g, tłuszczy 0,06 g w 100 g, w tym kwasy nienasycone 0,04 g w 100g.

Syrop klonowy jest bardzo bogaty w składniki mineralne: wapń, magnez, żelazo, fosfor, sód, potas i cynk. Syrop jest też świetnym źródłem wit. z grupy B i antyoksydantów. Jedna porcja syropu klonowego zawiera taką samą ilość przeciwutleniaczy, co porcja brokułów, bananów i jabłek.

Syrop klonowy ma IG= 54, czyli plasuje się w gronie produktów o średnim indeksie glikemicznym. Dlatego warto łączyć syrop z produktami o niskim indeksie glikemicznym – dzięki temu można zapobiec hiperglikemii.

Czy syrop klonowy ma dużo cukru?

Tak – syrop klonowy zawiera dużą ilość cukru. Około 67 g cukrów na 100 g produktu, co oznacza, że jego skład jest w większości oparty na sacharozie.

Mimo że jest mniej przetworzony niż biały cukier i zawiera niewielkie ilości minerałów oraz przeciwutleniaczy, nadal pozostaje produktem wysokocukrowym i kalorycznym. Dla porównania – jego wartość energetyczna wynosi około 270 kcal w 100 g.

W praktyce oznacza to, że:

• syrop klonowy może być lepszą alternatywą dla cukru, ale nie jego „zdrowym zamiennikiem bez ograniczeń”
• powinien być spożywany z umiarem, szczególnie przez osoby dbające o poziom glukozy we krwi
• najlepiej łączyć go z produktami o niskim indeksie glikemicznym, aby ograniczyć gwałtowne skoki cukru

Wniosek: syrop klonowy ma dużo cukru, dlatego warto traktować go jako okazjonalny dodatek, a nie codzienną podstawę słodzenia.

Czy klonowy jest zdrowszy od cukru?

W 100g syropu jest 386 kcal, w 100g syropu klonowego jest tylko 270 kcal. Syrop klonowy w przeciwieństwie do zwykłego oczyszczonego cukru nie dostarcza do organizmu pustych kalorii. Główną zaletą syropu jest wysoka ilość składników odżywczych, które są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu.

Syrop klonowy jest świetną alternatywą dla zwykłego cukru, lecz nie powinny go stosować osoby chore na cukrzycę. Osoby bez problemów zdrowotnych powinny go stosować z umiarem.

Syrop klonowy – do czego używać?

• Syrop klonowy ma bardzo szerokie zastosowanie w kuchni. Choć stosowany jest głównie do polewania naleśników i gofrów, to świetnie sprawdzi się w diecie wegan.
• Syrop jest zdrową polewą nie tylko do pankejków, lecz również do lodów i innych deserów. Syrop klonowy może być stosowany jako zdrowy zamiennik cukru w wypiekach. Może być również wykorzystany do słodzenia napojów np kawy i herbaty- nadając im ciekawego smaku.
• Syrop klonowy sprawdzi się jako dodatek do marynaty do mięsa nadając mu słodkiego smaku. Można go stosować w kuchni orientalnej zamiast np.: syropu daktylowego. W Kanadzie syrop klonowy jest produktem narodowym i dodawany jest nawet do kiełbasy.

Jak stosować syrop klonowy zamiast cukru (proporcje)

Aby zamienić cukier na syrop klonowy należy przyjąć przelicznik:

1 szklanka cukru, to ¾ szklanki syropu klonowego.

Warto pamiętać, że używanie syropu zamiast cukru sprawi, że wypieki będą ciemniejsze.
Jeśli w przepisie znajdują się płynne substancje słodzące np.: miód, czy syrop z agawy, to przyjmuje się zamiennik 1:1, czyli np.: 1 szklanka miodu, to 1 szklanka syropu klonowego.

Syrop klonowy- zamienniki

Jeśli w przepisie znajduje się syrop klonowy, ale jego smak nam nie opowiada, bo np.: jest za słodki, to można go zastąpić mniej słodkim syropem daktylowym. Osoby mające problem z cukrzycą powinny syrop klonowy zamienić na syrop z agawy, który jest najmniej słodki i ma niski indeks glikemiczny. Można również sięgnąć po miód np. miód lipowy.

Czytaj więcej: Czym zastąpić syrop klonowy? 6 zamienników.

Syrop klonowy – przeciwwskazania i skutki uboczne

Syrop klonowy, mimo że jest naturalnym produktem, nie jest pozbawiony ograniczeń. Ze względu na wysoką zawartość cukru jego nadmierne spożycie może negatywnie wpływać na zdrowie.

Kto powinien uważać na syrop klonowy?

• Osoby z cukrzycą lub insulinoopornością – syrop klonowy zawiera dużo sacharozy i ma średni indeks glikemiczny (IG ok. 54), co może powodować wzrost poziomu glukozy we krwi.
• Osoby na diecie redukcyjnej – mimo że ma mniej kalorii niż biały cukier, nadal jest produktem wysokokalorycznym.
• Osoby z zaburzeniami gospodarki cukrowej – jego regularne spożywanie w większych ilościach może utrudniać kontrolę poziomu cukru.

Możliwe skutki uboczne

• Rzadkie reakcje alergiczne – występują sporadycznie, ale są możliwe
• Wzrost poziomu cukru we krwi – szczególnie przy większych porcjach lub spożyciu na czczo
• Nadwyżka kalorii w diecie – może sprzyjać przybieraniu na wadze
• Problemy metaboliczne przy nadmiernym spożyciu – podobnie jak w przypadku innych źródeł cukru