Miód faceliowy powstaje z nektaru facelii błękitnej. Wyróżnia się jasną barwą, łagodnym, lekko kwaskowatym smakiem i kremową konsystencją po krystalizacji. W artykule wyjaśniamy jego pochodzenie, skład, zastosowanie oraz to, co rzeczywiście wynika z dostępnych badań — bez przypisywania tej odmianie działania leczniczego.
Miód faceliowy – najważniejsze informacje
| Cecha | Miód faceliowy |
|---|---|
| Z czego powstaje | Nektar facelii błękitnej |
| Smak | Delikatny, lekko kwaskowy |
| Kolor | Jasnożółty do zielonkawego |
| Krystalizacja | Powolna |
| Na co pomaga | Odporność, trawienie, regeneracja |
| Dla dzieci | Tak |
| Indeks glikemiczny | Średni |
Na co pomaga miód faceliowy?
Miód faceliowy jest przede wszystkim produktem spożywczym i źródłem cukrów. Może być używany jako łagodny słodzik lub dodatek do napojów i potraw. Badania laboratoryjne opisują aktywność przeciwutleniającą i przeciwdrobnoustrojową niektórych próbek, ale nie potwierdzają, że spożywanie miodu faceliowego leczy infekcje, choroby układu pokarmowego albo przyspiesza rekonwalescencję.
Jest ceniony przede wszystkim za łagodny smak, wysoką zawartość naturalnych cukrów oraz obecność przeciwutleniaczy i enzymów.
Z czego jest miód faceliowy i z jakich kwiatów powstaje?
Miód faceliowy powstaje z nektaru facelii błękitnej (Phacelia tanacetifolia). Jest to roślina miododajna o niebiesko-fioletowych kwiatach, bardzo chętnie odwiedzana przez pszczoły.
Facelia błękitna (Phacelia tanacetifolia Benth) nazywana zwyczajowo wiązanką wrotyczową, to popularna roślina jednoroczna z rodziny ogórecznikowatych (Boraginaceae). Roślina wywodzi się z Kalifornii, a w Polsce rzadko występuje w stanie dzikim i raczej pełni funkcję rośliny ozdobnej lub rośliny miododajnej. Wysiewana jest w ogrodach lub na polach przy pasiekach, które chcą produkować miód faceliowy.
Facelia błękitna może osiągać wysokość około 100 cm. Liście facelii przypominają liście paproci. Jej kwiaty zebrane są w zawarte kwiatostany, które znajdują się na szczycie pędu. Mają formę drobnych dzwonkowatych kwiatuszków w kolorze niebieskim lub jasnofioletowym. Każdy kwiat ma wielkość około centymetra i wystające pręciki, które nadają kwiatostanom wrażenie puszystości.
Facelia to roślina miododajna, która jest wręcz uwielbiana przez pszczoły. Jej zaletą jest nie tylko długi czas kwitnienia (około 6 tygodni), ale również bogactwo nektaru. Facelia należy do najbardziej miododajnych roślin uprawnych. W sprzyjających warunkach jej wydajność miodowa może sięgać kilkuset kilogramów z hektara, choć niektóre inne rośliny miododajne mogą osiągać podobne lub nawet wyższe wartości. Obliczono, że pojedynczy kwiat może dać nawet 4,5 mg nektaru, przy stężeniu cukru 28%. Z jednego hektara można wyprodukować od 300 do 1000 kg miodu faceliowego. Z uwagi na to, że w Polsce facelia nie jest rośliną występującą w warunkach dzikich, miód faceliowy nie należy do najpopularniejszych.
Jak wygląda i smakuje miód faceliowy?
Jak rozpoznać miód faceliowy? Nie jest to specjalnie trudne. Miód pochodzący z facelii błękitnej wyróżnia się charakterystyczną barwą i smakiem. Kolor miodu faceliowego zależy oczywiście od stężenia nektaru faceliowego, a także jego formy: płynnej czy skrystalizowanej. Miód faceliowy w formie płynnej przyjmuje od jasnożółtego poprzez zielonkawy po brązowawy. Po krystalizacji jego barwa zmienia się na jasnożółtą a nawet jasnokremową. Charakteryzuje się przyjemnym, delikatnym nieco kwaskowatym, cytrynowym aromatem i smakiem. Miód faceliowy zawiera dużo cukru owocowego, dzięki czemu powoli się krystalizuje.
Łagodny smak faceliowego najbardziej przypomina miód akacjowy i miód wielokwiatowy — wszystkie trzy są dobrym wyborem dla osób, które dopiero zaczynają przygodę z miodami odmianowymi. Odwiedź nasze artykuły.
Co zawiera miód faceliowy?
Miód faceliowy składa się głównie z cukrów, przede wszystkim glukozy i fruktozy. Może zawierać także niewielkie ilości kwasów organicznych, składników mineralnych, enzymów i związków fenolowych. Ich ilość zależy od pochodzenia, warunków zbioru i konkretnej partii, dlatego bez analizy laboratoryjnej nie należy podawać stałego profilu witamin ani przypisywać mu szczególnych właściwości leczniczych.
Jakie właściwości ma miód faceliowy?
Miód faceliowy jest znacznie słabiej przebadany niż niektóre popularniejsze odmiany miodu, jednak dostępne badania wskazują na jego potencjalną aktywność przeciwbakteryjną i antyoksydacyjną.
W badaniach laboratoryjnych polskich miodów odmianowych wykazano, że niektóre próbki miodu faceliowego hamowały rozwój bakterii, m.in. Staphylococcus aureus i Pseudomonas aeruginosa. Ich aktywność w określonych warunkach laboratoryjnych była porównywana z aktywnością miodu manuka.
W późniejszych badaniach miodu faceliowego obserwowano również działanie hamujące wobec innych drobnoustrojów, m.in. Streptococcus pyogenes, Escherichia coli, Candida parapsilosis, Candida albicans i Bacillus cereus. Wyniki te pochodzą jednak z badań in vitro i nie oznaczają, że spożywanie miodu faceliowego zapobiega lub leczy zakażenia bakteryjne czy grzybicze.
Wzmacnia odporność.
Regularne spożywanie miodu faceliowego wzmacnia odporność i zwiększa zdolności obronne organizmu. Jedzenie miodu faceliowego w trakcie infekcji przyczynia się do skrócenia czasu choroby. Przydatny jest również przy rekonwalescencji organizmu po przeziębieniu czy grypie.
Działa korzystnie na mięsień sercowy i krążenie.
Składniki zawarte w miodzie faceliowym wpływają na obniżenie ciśnienia krwi.
Pomaga w trawieniu.
Miód faceliowy jest przydatny również podczas chorób układu pokarmowego. Może się sprawdzić przy wielu chorobach związanych z nieżytem żołądka, wrzodami żołądka i dwunastnicy, a także wątroby, trzustki czy woreczka żółciowego.
Pomaga przy leczeniu chorób układu oddechowego.
Miód faceliowy podobnie jak inne rodzaje miodu pomaga przy leczeniu astmy oskrzelowej, a także innych schorzeniach układu oddechowego.
Korzystnie wpływa na układ nerwowy.
Składniki zawarte w miodzie faceliowym odżywiają i wzmacniają komórki nerwowe, dlatego zalecany jest do spożywania przy wzmożonym wysiłku intelektualnym. Łyżka miodu faceliowego wieczorem przed snem pomoże zasnąć i ukoi skołatane nerwy.
Poza tym spożywanie miodu faceliowego przyspiesza regenerację organizmu po treningu i wysiłku fizycznym.
Miód faceliowy – jak go stosować?
Miód faceliowy ma wszechstronne zastosowanie w kuchni. Ze względu na swój delikatny i słodki smak chętnie spożywany jest przez dzieci.
- Stanowi zdrowy i wartościowy zamiennik cukru białego, dlatego może być stosowany do słodzenia herbaty, kawy i innych napojów.
- Warto wykorzystać go jako składnik przy przygotowaniu grzanego wina czy piwa.
- W związku, z tym że stosunkowo długo w utrzymuje stan płynny, może być stosowany do wszelkiego typu polew np. do naleśników czy pankejków.
- Miód faceliowy doda słodyczy wypiekom i ciastom jak pierniki czy popularny miodownik.
- Doskonale sprawdzi się również jako dodatek do mięs np. do pysznych żeberek czy udek z kurczaka.
Miód faceliowy można stosować:
- 1–2 łyżeczki dziennie na czczo,
- jako dodatek do letniej herbaty,
- do owsianki i jogurtu,
- do koktajli,
- jako zamiennik cukru,
- po wysiłku fizycznym.
Ile miodu faceliowego dziennie?
Nie ma jednej zalecanej porcji miodu faceliowego odpowiedniej dla każdego. Miód jest źródłem cukrów, dlatego ilość należy dopasować do całej diety, stanu zdrowia i zapotrzebowania energetycznego.
Miodu nie warto długo podgrzewać ani dodawać do wrzątku, ponieważ wysoka temperatura może obniżać aktywność części enzymów i zmieniać jego aromat. Do napojów najlepiej dodawać go po lekkim przestudzeniu. Więcej na ten temat przeczytasz w tekście: Miód a temperatura. Jak przygotować miód, aby nie stracił cennych właściwości?
Jak stosować miód faceliowy w celach leczniczych?
Jeżeli stosujemy miód faceliowy w celach leczniczych najlepiej spożywać go w formie płynnej, czyli w napoju. W tym celu najlepiej rozpuścić 1 łyżkę miodu w połowie szklanki wody. Następnie zostawiamy napój na około 12 godzin, najlepiej na noc. Wypić rano na czczo przed posiłkiem.
Miód faceliowy z Roztocza w słoiku 1,3 kg (jasny, delikatny, niszowy) — znajdziesz w naszej ofercie miodów i syropów.
Miód faceliowy do pielęgnacji skóry
Miód faceliowy można wykorzystywać jako naturalny kosmetyk. Idealnie sprawdzi się jako baza do przygotowania domowego peelingu. Jak to zrobić?
Składniki:
- 1 łyżka brązowego cukru
- 1 łyżeczka miodu
- 1 łyżeczka oliwy z oliwek
Przygotowanie:
Wszystkie składniki wsypujemy do miseczki i łączymy w gładką masę. Następnie nakładamy na skórę i masujemy przez około 2 minuty. Po tym czasie spłukujemy peeling twarzy.
Mamy odświeżoną i gładką skórę!
Miód faceliowy a krystalizacja
Podobnie jak w przypadku miodu akacjowego, miód faceliowy ulega krystalizacji bardzo powoli. Po przeobrażeniu drobne kryształki miód staje się kremowy i jasny.
Jak przechowywać miód faceliowy?
Miód faceliowy przechowujemy podobnie jak pozostałe miody najlepiej w oryginalnym, szklanym opakowaniu, czyli słoiku. W temperaturze pokojowej z dala od nadmiernego ciepła i działania słońca.
Chcesz wiedzieć więcej? Szerzej na ten temat omawiamy w artykule: Jak przechowywać miód?
Przeciwwskazania
Miodu faceliowego, podobnie jak innych rodzajów miodu, nie należy podawać dzieciom przed ukończeniem 12. miesiąca życia ze względu na ryzyko botulizmu niemowlęcego.
FAQ
Tak. Miód faceliowy zawiera naturalne enzymy, przeciwutleniacze, witaminy i składniki mineralne. Może wspierać odporność oraz prawidłowe funkcjonowanie organizmu.
Powstaje głównie z nektaru facelii błękitnej, jednej z najbardziej miododajnych roślin uprawianych w Polsce.
Najczęściej wybierany jest wspomagająco przy przeziębieniu, osłabieniu organizmu, problemach trawiennych i podczas rekonwalescencji.
Materiały źródłowe
- Kus P.M., Szweda P., Jerkovic I., Tuberoso C.I.G. Activity of Polish unifloral honeys against pathogenic bacteria and its correlation with colour, phenolic content, antioxidant capacity and other parameters. Lett. Appl. Microbiol. 2016;62:269–276. https://sfamjournals.onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1111/lam.12541 [dostęp 20.07.2022]