Makowiec to jedno z najpopularniejszych tradycyjnych polskich ciast. Często gości na polskich stołach, szczególnie w okresie narodzenia. Makowiec zazwyczaj przygotowywany jest na cieście drożdżowym – wówczas mamy do czynienia z tzw. struclą makową – chociaż zdarza się również wersja na cieście półkruchym. Do makowca dodaje się też różne bakalie. Jakie są najlepsze?
Najważniejszym elementem makowca jest oczywiście mak przygotowany w formie masy makowej. O tym, jak przygotować idealną masę makową, dowiecie się z innego artykułu na naszym blogu – do którego serdecznie zapraszam! Dziś natomiast skupimy się na dodatkach do makowca – czyli na tym, jakie składniki najczęściej znajdują się w masie makowej, a dokładnie: jakie bakalie dodajemy do makowca.
Czytaj też: Mak mielony (suchy) – jak przygotować?
Jakie bakalie dodajemy do makowca?
Makowiec – ten popularny, tradycyjny wypiek – dostępny jest w wielu wersjach i odmianach. Praktycznie każda gospodyni ma swój własny przepis na makowca w tym na masę makową.
Ogólny przepis na masę makową jest dość uniwersalny i zawiera pewien określony zestaw bakalii czyli suszonych owoców i orzechów. Bez bakalii nie istniałaby masa makowa i charakterystyczny smak świątecznego ciasta.
Bakalie dodawane do makowca możemy podzielić na dwie główne kategorie:
- Podstawowe – must have, czyli takie, które koniecznie powinny znaleźć się w każdej masie makowej.
- Dodatkowe – opcjonalne, które mogą wzbogacić smak, urozmaicić strukturę masy, ale nie są obowiązkowe.

Bakalie do makowca – podstawowe składniki
Zacznijmy od podstaw – od bakalii, które koniecznie muszą znaleźć się w naszej masie makowej i stanowią nieodłączny element tradycyjnego makowca.
Rodzynki – które najlepsze do makowca?
Rodzynki to absolutna klasyka w makowcu. Dodają naturalnej słodyczy i łączą się z makiem w sposób niemal oczywisty. Nie wszystkie jednak sprawdzą się równie dobrze – warto wiedzieć, które rodzaje wybrać.
- Rodzynki sułtańskie (sułtanki) – jasne, miękkie, delikatne w smaku. Najczęściej wykorzystywane w tradycyjnych wypiekach z makiem.
- Rodzynki jumbo (np. Thompson) – większe i ciemniejsze, o bardziej intensywnym, lekko winnym smaku. Dobre, jeśli chcesz mocniejszy akcent w masie.
- Rodzynki niesiarkowane – naturalne, bez dodatku dwutlenku siarki. Lepszy wybór, jeśli unikasz sztucznych konserwantów.
Kandyzowana skórka pomarańczowa (cykata)
Bez niej wielu nie wyobraża sobie prawdziwego świątecznego makowca. Dodaje świeżości, lekkości i przyjemnego, cytrusowego przełamania dla słodkiej masy makowej. Wybór dobrej cykaty robi dużą różnicę.
- Skórka z pomarańczy to klasyczny dodatek do makowca. Wprowadza cytrusową świeżość i lekko przełamuje ciężkość maku.
- Warto zwracać uwagę na skład – najlepsze cykaty są robione na bazie naturalnych skórek, bez sztucznych aromatów i syropu glukozowo-fruktozowego.
- Drobno krojona lepiej łączy się z masą i równomiernie rozprowadza w cieście.

Orzechy – jakie do masy makowej?
Orzechy to nie tylko smak, ale też tekstura. Wnoszą chrupkość i głębię, która doskonale kontrastuje z gładką masą. W klasycznym makowcu najczęściej znajdziesz te trzy rodzaje.
- Orzechy włoskie – klasyk. Mają wyrazisty smak, który świetnie pasuje do maku.
- Orzechy laskowe – delikatniejsze, lekko słodkawe, dobrze komponują się z resztą bakalii.
- Migdały – najczęściej używa się płatków lub słupków. Wnoszą lekkość i subtelny orzechowy aromat.
- Warto wybierać świeże, nieprażone orzechy bez soli i dodatków, najlepiej z pewnego źródła.
Inne bakalie, które warto dodać do makowca
Klasyczne składniki to jedno, ale jeśli chcesz nadać swojemu makowcowi nieco indywidualnego charakteru, warto sięgnąć po mniej typowe bakalie i dodatki. Świetnie urozmaicają strukturę masy, dodają głębi smaku i pozwalają stworzyć bardziej nowoczesną, a czasem nawet zdrowszą wersję wypieku.
Oto kilka propozycji, które dobrze komponują się z makiem:
- Figi suszone, pokrojone w drobną kostkę – słodkie, lekko karmelowe w smaku. Nadają masie mięsistości i naturalnej słodyczy.
- Suszone wiśnie – delikatnie kwaskowe, przełamują słodycz i dodają ciekawego akcentu. Szczególnie dobrze sprawdzają się w połączeniu z gorzką czekoladą lub marcepanem.
- Suszone daktyle, morele, śliwki, żurawina – można użyć ich pojedynczo lub w mieszance. Daktyle i morele dodają miękkości i słodyczy, śliwki i żurawina wprowadzają lekko kwaśny balans.
- Orzechy nerkowca – neutralne w smaku, delikatne. Można dodać je posiekane, ale też zmielić na „mąkę z orzechów nerkowca” i wmieszać do masy – zwiększy to jej kremowość.
- Starty marcepan – ciekawy dodatek w nowoczesnych interpretacjach makowca. Nadaje intensywny migdałowy aromat, a przy okazji zwiększa wilgotność masy makowej.
Bakalie nie tylko wzbogacają smak, ale też wpływają na strukturę i konsystencję masy. Warto dobrać je tak, by balansowały intensywność maku, a jednocześnie tworzyły przyjemne przełamanie słodyczy. Dzięki temu Twój makowiec może być tradycyjny… ale z twistem






