Dlaczego pistacje są tak drogie? Poznaj 5 powodów wysokiej ceny

Pistacje należą do najdroższych orzechów na świecie. Wysoka cena nie jest przypadkowa – wynika z długiego czasu uprawy, trudnych warunków klimatycznych oraz niskich plonów. Dlaczego pistacje są takie drogie? Oto najważniejsze powody.

Dlaczego pistacje takie drogie?

W skrócie? Pistacje są drogie, ponieważ ich uprawa trwa wiele lat, wymaga specyficznego klimatu i przynosi stosunkowo niskie plony. Dodatkowo zbiór i sortowanie pistacji są pracochłonne, a produkcja możliwa jest tylko w wybranych regionach świata..

1. Długi czas uprawy pistacji

Uprawa pistacji nie jest inwestycją, która pozwala szybko się wzbogacić, ponieważ po posadzeniu drzew zaczyna się czerpać z nich zyski dopiero prawie dekadę później. Po pięciu latach zobaczy się swój pierwszy owoc pistacjowy, ale trzeba poczekać jeszcze kilka lat, zanim zacznie się je sprzedawać. Drzewo pistacjowe, które ma przynosić zbiory, musi mieć co najmniej siedem do dziesięciu lat. Rośliny potrzebują następnych dziesięciu lat na osiągnięcie maksymalnej produkcji.

2. Mała liczba pistacji na drzewo

W wieku pięciu lat jedno drzewo pistacjowe będzie produkować tylko 1 kilogram suchych orzechów i od 2,5 do 5 kilogramów świeżych orzechów. Po 7–10 latach ilość stopniowo wzrośnie do co najmniej 6 kilogramów suchych orzechów i 15 kilogramów świeżo zebranych owoców.

3. Ograniczone regiony upraw pistacji

Produkcja pistacji jest ograniczona do niewielu regionów świata, co bezpośrednio wpływa na ich wysoką cenę. W sezonie 2017/2018 aż około 75% światowej produkcji pochodziło z Iranu i Stanów Zjednoczonych, a pozostała część z krajów takich jak Turcja, Syria, Włochy, Chiny, Grecja czy Afganistan.

O tym, gdzie można uprawiać pistacje, decyduje przede wszystkim klimat. Drzewa pistacjowe nie tolerują wysokiej wilgotności – potrzebują długich, suchych i gorących lat oraz chłodniejszych zim bez silnych mrozów. Aby uniknąć uszkodzeń kwiatów, wymagany jest co najmniej 200-dniowy okres bez przymrozków oraz około 1000 godzin chłodu zimowego.

Ze względu na te surowe wymagania w USA pistacje uprawia się głównie w Kalifornii, Arizonie, Nowym Meksyku i Teksasie. Równie istotna jest gleba – najlepiej sprawdzają się przepuszczalne gleby piaszczysto-gliniaste, typowe dla suchych obszarów, co dodatkowo ogranicza liczbę miejsc odpowiednich do produkcji.

4. Wysokie wymagania klimatyczne i wodne

Orzechy pistacjowe wymagają upałów, ale jednocześnie potrzebują dużo wody do uprawy. Wiąże się to zazwyczaj z doprowadzeniem wody do konkretnych drzewek. Ponieważ nie jest to tanie, koszt jest przenoszony na kupującego poprzez wysoką cenę sprzedaży.

5. Kosztowny zbiór i ręczne sortowanie

Zbiór pistacji odbywa się w trzech etapach, ponieważ owoce dojrzewają w różnym czasie. W związku z tym w pierwszym etapie zbiera się 60% orzechów, które jeszcze dojrzeją, podczas gdy reszta jest zbierana w ciągu dwóch tygodni. Zbiór jest dość pracochłonny, jeśli odbywa się ręcznie, ponieważ wówczas potrząsa się drzewami. Poza tym należy zachować ostrożność. Jeśli orzech w łupinie uderzy o ziemię, oznacza to stratę, ponieważ zostanie zabrudzony, co prowadzi do niskiej jakości. Dlatego siatki są rozciągnięte pod zadaszeniami, tak aby to na nie spadły orzechy.
Po zbiorach orzechy należy sortować ręcznie. Chociaż istnieją maszyny, które ułatwiają tę pracę, mogłyby ominąć one wiele orzechów, więc ręczne sortowanie jest dokładniejsze, ale bardziej czasochłonne. Sortowanie usuwa te z przebarwieniami, a także pomaga w ich podzieleniu według rozmiaru przed uprażeniem, soleniem, a następnie zapakowaniem.

Czy pistacje są warte swojej ceny?

Wysoka cena pistacji wynika z trudnej i długotrwałej produkcji, a nie z marży producentów. Choć są drogie, oferują wysoką jakość, wartości odżywcze i unikalny smak. Dla wielu osób pistacje pozostają produktem premium, po który sięga się okazjonalnie.

Przeczytaj więcej o niezwykłych właściwościach pistacji  w artykule: Pistacje i ich właściwości