{"id":16991,"date":"2024-04-02T18:16:35","date_gmt":"2024-04-02T16:16:35","guid":{"rendered":"https:\/\/go4taste.pl\/blog\/?p=16991"},"modified":"2026-04-24T14:14:07","modified_gmt":"2026-04-24T12:14:07","slug":"czym-jest-dieta-fodmap","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/go4taste.pl\/blog\/czym-jest-dieta-fodmap\/","title":{"rendered":"Czym jest dieta FODMAP?"},"content":{"rendered":"\n

Je\u017celi zmagasz si\u0119 z r\u00f3\u017cnymi dolegliwo\u015bciami ze strony uk\u0142adu pokarmowego (np. zespo\u0142em jelita dra\u017cliwego) to rozwi\u0105zaniem mo\u017ce by\u0107 dieta FODMAP.<\/strong> Na czym polega ta dieta i kto powinien si\u0119 ni\u0105 zainteresowa\u0107? <\/strong><\/p>\n\n\n\n


Na czym polega dieta FODMAP?<\/h2>\n\n\n\n

Czym jest dieta FODMAP, kiedy warto z niej skorzysta\u0107? Dieta FODMAP nazw\u0105 wywodzi si\u0119 z ang. \u201eFermentable Oligosaccharides, Disaccharides, Monosaccharides, and Polyols”, co w wolnym t\u0142umaczeniu na j\u0119zyk polski oznacza: \u201efermentuj\u0105ce oligosacharydy, disacharydy, monosacharydy i poliole\u201d. S\u0105 to r\u00f3\u017cnorodne rodzaje s\u0142abo wch\u0142anianych i szybko fermentuj\u0105cych cukr\u00f3w, kt\u00f3re wyst\u0119puj\u0105 w r\u00f3\u017cnych produktach spo\u017cywczych. Dieta FODMAP polega g\u0142\u00f3wnie na ograniczeniu, a najlepiej wyeliminowaniu (najcz\u0119\u015bciej na okres kilku tygodni) produkt\u00f3w zawieraj\u0105cych szybko fermentuj\u0105ce w\u0119glowodany.<\/strong> Jak to zrobi\u0107? <\/p>\n\n\n\n

Dieta low FODMAP – najwa\u017cniejsze zasady <\/h2>\n\n\n\n

G\u0142\u00f3wnym zaleceniem przy stosowaniu diety low FODMAP jest eliminacja produkt\u00f3w zawieraj\u0105cych \u0142atwo fermentuj\u0105ce w\u0119glowodany. Niestety, cho\u0107 te produkty mog\u0105 wywo\u0142ywa\u0107 efekty uboczne, stanowi\u0105 one cenne \u017ar\u00f3d\u0142o witamin, sk\u0142adnik\u00f3w mineralnych oraz przeciwutleniaczy, wi\u0119c nie powinni\u015bmy wyklucza\u0107 ich \u201ena zawsze\u201d z naszego menu. Z tego wzgl\u0119du dieta FODMAP jest ostatecznie planem \u017cywieniowym indywidualnie dostosowanym do potrzeb konkretnego organizmu. W konsekwencji eliminujemy z diety te produkty, kt\u00f3re najbardziej nam szkodz\u0105, zachowuj\u0105c te mniej problematyczne.<\/p>\n\n\n\n

Z tego powodu stosowanie diety low FODMAP dzielone jest zazwyczaj na 3 etapy:<\/p>\n\n\n\n

Etap 1: Ca\u0142kowite wykluczenie <\/h3>\n\n\n\n

Ca\u0142kowita rezygnacja z produkt\u00f3w zawieraj\u0105cych \u0142atwo fermentuj\u0105ce w\u0119glowodany. Etap ten trwa od 2 do 6 tygodni. Jest to etap najwi\u0119kszych wyrzecze\u0144. Po oko\u0142o 3 tygodniach odczuwalna jest zmiana samopoczucia.<\/p>\n\n\n\n

Etap 2: Rozszerzanie diety i testowanie<\/h3>\n\n\n\n

Rozszerzanie diety o produkty zawieraj\u0105ce \u0142atwo fermentuj\u0105ce w\u0119glowodany i sprawdzanie reakcji organizmu. Trwa od 8 do 12 tygodni. Zaleca si\u0119 wprowadza\u0107 nowy produkt nie cz\u0119\u015bciej ni\u017c 1 na 3 dni. Podczas tego procesu warto notowa\u0107 zaobserwowane objawy.<\/p>\n\n\n\n

Etap 3: Indywidulany plan <\/h3>\n\n\n\n

Indywidualny plan \u017cywieniowy oparty o diet\u0119 FODMAP. Wykluczone zostaj\u0105 te produkty, kt\u00f3re nasilaj\u0105 dolegliwo\u015bci ze strony uk\u0142adu pokarmowego (personalizacja diety). Co jaki\u015b czas warto w\u0142\u0105cza\u0107 do diety produkty wywo\u0142uj\u0105ce problemy ze strony uk\u0142adu pokarmowego, a nast\u0119pnie sprawdza\u0107, czy reakcja uk\u0142adu pokarmowego uleg\u0142a zmianie.<\/p>\n\n\n\n

Dla kogo dieta low FODMAP?<\/h2>\n\n\n\n

Kto powinien przej\u015b\u0107 na diet\u0119 FODMAP? Jest ona dedykowana osobom cierpi\u0105cym na r\u00f3\u017cnorodne dolegliwo\u015bci ze strony uk\u0142adu pokarmowego, takie jak wzd\u0119cia, biegunki czy zaparcia. W takiej sytuacji zalecamy odstawienie produkt\u00f3w wysokiej zawarto\u015bci FODMAP. Takie dzia\u0142anie prawdopodobnie poprawi Twoje samopoczucie. Naukowcy zaobserwowali popraw\u0119 u ponad 86% pacjent\u00f3w cierpi\u0105cych na IBIS. Diet\u0119 FODMAP mo\u017cna zastosowa\u0107 r\u00f3wnie\u017c w przypadku wyst\u0119powania innych chor\u00f3b[1]<\/sup> .
<\/p>\n\n\n\n

IBS (Irritable bowel syndrome)<\/em> czyli <\/em>Zesp\u00f3\u0142 Jelita Dra\u017cliwego <\/h2>\n\n\n\n

Jak ju\u017c wcze\u015bniej wspomnieli\u015bmy, dieta FODMAP pomaga \u0142agodzi\u0107 objawy IBS, kt\u00f3re jest bardzo przypad\u0142o\u015bci\u0105 do\u015b\u0107 interesuj\u0105c\u0105 \u2013 wyniki bada\u0144 nie wskazuj\u0105 na \u017cadne anomalia, mimo to chory czuje si\u0119 coraz gorzej. Nie jest do ko\u0144ca znana przyczyna powstawania IBS. Zgodnie z najnowszymi badaniami za IBS odpowiada zaburzona komunikacja jelita-m\u00f3zg (tzw. nerw b\u0142\u0119dny) [2]<\/sup>. Niestety dolegliwo\u015b\u0107 ta jest bardzo z\u0142o\u017cona, dlatego potrzebne s\u0105 dalsze badania, aby lepiej pozna\u0107 jej przyczyn\u0119. IBS jest chorob\u0105 nieuleczaln\u0105 \u2013 nie ma mo\u017cliwo\u015bci leczenia farmakologicznego, tej jednostki chorobowej. Liczne analizy naukowe sugeruj\u0105, \u017ce stosowanie diety FODMAP zmniejsza dolegliwo\u015bci zwi\u0105zane z IBS, jednak d\u0142ugotrwa\u0142e stosowanie tej diety ma negatywny wp\u0142yw na motoryk\u0119 i flor\u0119 bakteryjn\u0105 jelit [1]<\/sup> . Dlatego dietetycy kliniczni zalecaj\u0105 dopasowanie tej diety do stanu klinicznego pacjenta oraz zastosowanie indywidualnie dobranej suplementacji m.in. \u017celaza, czy witamin z grupy B.<\/p>\n\n\n\n

SIBO<\/h3>\n\n\n\n

Dieta FODMAP mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie\u017c stosowana przy SIBO, czyli \u201esmall intestinal bacterial overgrowth\u201d, czyli zespo\u0142u rozrostu bakteryjnego w jelicie cienkim, a nawet wyst\u0119powaniu nieprawid\u0142owych mikrobiont\u00f3w. W pierwszej fazie leczenie polega na zastosowaniu odpowiedniej antybioterapii, a nast\u0119pnie stosowanie diety (wielu dietetyk\u00f3w klinicznych zaleca wtedy stosowanie FODMAP), kt\u00f3ra \u0142agodzi objawy SIBO, a wg niekt\u00f3rych teorii pomaga r\u00f3wnie\u017c wyleczy\u0107 si\u0119 z tej dolegliwo\u015bci. Wg niekt\u00f3rych \u017ar\u00f3de\u0142 SIBO jest jednym z przyczyn wyst\u0119powania IBS.<\/p>\n\n\n\n

Nieswoiste choroby zapalne jelit<\/h3>\n\n\n\n

Dieta FODMAP mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie\u017c stosowana przy nieswoistych chorobach zapalnych jelit IBD, kt\u00f3rego objawy s\u0105 bardzo podobne do IBIS (co powoduje, \u017ce w wielu przypadkach jest stawiana b\u0142\u0119dna diagnoza). Aby zdiagnozowa\u0107 IBD niezb\u0119dne jest przeprowadzenie badanie kalprotektyny, a w przypadku z\u0142ego wyniku przeprowadzono r\u00f3wnie\u017c badania endoskopowego. IBD obecne s\u0105 zmiany w obr\u0119bie jelita dra\u017cliwego. Stosowanie diety FODMAP \u0142agodzi objawy takie jak wzd\u0119cia, czy b\u00f3l brzucha. Jednak stosowanie jej u os\u00f3b choruj\u0105cych na zapalenie jelita grubego lub Crohna stwarza ryzyko powstawania niedobor\u00f3w. Taki system od\u017cywiania mo\u017cna wprowadza\u0107 wy\u0142\u0105cznie na kr\u00f3tki czas i pod okiem specjalisty. Ten rodzaj \u017cywienia ma niekorzystny wp\u0142yw na flor\u0119 jelitow\u0105 \u2013 z diety wykluczone s\u0105 sacharydy, kt\u00f3re s\u0105 \u201epo\u017cywk\u0105\u201d dla probiotycznych bakterii \u017co\u0142\u0105dkowo-jelitowych.<\/p>\n\n\n\n

Endometrioza<\/h3>\n\n\n\n

Problem endometriozy dotyka ponad 10% kobiet w wieku rozrodczym. Choroba ta charakteryzuje si\u0119 przerostem b\u0142ony \u015bluzowej poza \u015bciany macicy. Kom\u00f3rki b\u0142ony \u015bluzowej tworz\u0105 tzw. ogniska endometrialne np. w okolicy jajnik\u00f3w, p\u0119cherza a nawet jelit. Endometrioza powoduje przewlek\u0142y stan zapalny, a tym samym dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe nawet w uk\u0142adzie pokarmowym. Stosowanie diety low FODMAP u kobiet z endometrioz\u0105 zmniejsza dolegliwo\u015bci ze strony uk\u0142adu pokarmowego.<\/p>\n\n\n

\n\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\tOrzechy w\u0142oskie \u0142uskane z Polski – 1kg\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t50,00 z\u0142<\/span>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\tKup w sklepie<\/a>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\tOrzechy makadamia – 500g\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t65,00 z\u0142<\/span>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\tKup w sklepie<\/a>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\tOrzeszki ziemne niesolone pra\u017cone – 1kg\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t16,00 z\u0142<\/span>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\tKup w sklepie<\/a>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t